Selecteer een pagina

Bureau de Bont: sterk in ontwikkeling!

Klik hier voor een nadere kennismaking met de organisatie

Aanjagen en implementeren van innovatie

Klik hier voor meer informatie over het versterken van de New Business & Marketing afdeling

Succesvol verwerven van opdrachten en contract

Lees hier meer over de leergang Accountmanagement in de zorg

Het ontwikkelen en implementeren van een projectmanagement applicatie

Klik hier voor meer informatie over de toekomst van kwaliteitsmanagement

Al onze trajecten zijn maatwerk, omdat geen organisatie hetzelfde is

En omdat ook geen mens hetzelfde is, stellen onze mensen zich aan u voor

Inzicht in de eigen Projectsamenwerking

Klik hier voor meer informatie en een gratis QuickScan

Synergie tussen lijn en staf in de zorg bereik je niet met een toverstokje…

Als organisatieontwikkelaar zie ik in het gebrekkige samenspel tussen lijn en staf een weerbarstig organisatiepatroon binnen de zorgsector. Er is bij veel zorgorganisaties managementgedoe over HR-thema’s, zorgverkoop, ICT-agenda en/of vastgoedstrategie. De wil is groot om samenbindend te organiseren, maar de praktijk is anders. Medewerkers op de werkvloer ervaren dat dagelijkse knelpunten daardoor langdurig onopgelost blijven, denk bijvoorbeeld aan problematiek rondom WIFI, gebrekkige inwerkprocedures en haperende systemen. Bovendien is er veel rolonduidelijkheid rondom ondersteunende functies.
Vroeg of laat leidt dit tot de erkenning dat er in het samenspel tussen lijn en staf een forse verbetering nodig is, te beginnen in het MT. Pogingen om elkaar te bereiken en te begrijpen stranden helaas nog te vaak in gepolariseerde standpunten.

Bij het doornemen van het bekende boek van Stephen R. Covey (De zeven eigenschappen van effectief leiderschap) werd ik weer getroffen door de eenvoud van zijn adviezen. Covey spreekt niet over samenwerking, maar over synergie. Met synergie bedoelt hij een situatie waarin het effect van een samenwerking groter is dan elk van de samenwerkende partijen afzonderlijk zou kunnen bereiken. En dat is precies wat zorgorganisaties nodig hebben.

Synergie tussen lijn en staf kan alleen worden bereikt wanneer mensen en afdelingen echt contact maken met elkaar en zich openstellen voor de invloed van de ander. Zo ontstaan nieuwe inzichten en een nieuwe dynamiek. Aan beide kanten gebeurt dan iets. In de afstemming en besluitvorming moet niet gezocht worden naar het compromis. Bij een compromis is een plus 1 gelijk aan anderhalf. Synergie betekent dat een plus een drie is of meer.
Ik zie in het samenspel tussen lijn en staf in zorgorganisaties helaas ook een negatieve vorm van synergie. Dan is een plus 1 zoiets als een half. Er gaat dan zoveel energie en moeite verloren door conflicten, verdediging en bescherming, dat het letterlijk de energie van medewerkers of de organisatie verspeelt.  

Covey legt uit dat de essentie van synergie eigenlijk het waarderen van verschillen is. En dan niet verschillen toestaan of accepteren, maar het echt toejuichen hiervan. En het realiseren dat juist in het verschil een specifieke creatieve dynamiek schuilt.

Ik denk dat dit waar is. Bij wederzijds begrip komt die dynamiek op gang. Als er in het MT een gedeelde visie is en een waardensysteem dat op principes berust, dan hebben verschillen tussen lijn en staf een grote kracht. Dan zijn deze verschillen creatief en productief. Ontbreken deze gemeenschappelijk visie en waarden in de organisatie, dan leiden verschillen tot chaos en negatieve synergie. Die voeden dan weer de wederzijdse vooroordelen. Zo lang afdelingen alleen maar bezig zijn met onafhankelijkheid, efficiëntie en controle is de neiging groot om andere afdelingen te vertellen wat ze moeten denken, voelen en doen. Maar zoiets schaadt de relatie en dat staat synergie in de weg. Op z’n best wordt er dan een compromis bereikt. Op z’n slechts is er ruzie.

Daarom is het zo belangrijk dat MT’s van zorgorganisaties beschikken over een heldere koers en besturingsvisie, een gemeenschappelijk doel en een gemeenschappelijke betekenis, een missie. Dan kunnen alle lijn- en stafmanagers vanuit een gezamenlijk referentiekader samenwerken en zich veroorloven om te denken in win-win. Uiteraard blijft het ook dan belangrijk om genoeg geduld te hebben en controle om eerst te begrijpen en dan te begrepen worden. Synergie betekent dat er langzaam maar zeker een magische dynamiek ontstaat tussen lijn en staf, dat belangrijke ontwikkeldossiers nu wel vanuit een gedeelde aanpak doorgezet kunnen worden en dat medewerkers ervaren dat langdurige knelpunten in de dagelijkse praktijk nu wel opgelost gaan worden.

Doorbreek de belemmerende patronen en ga voor de synergie! Organiseer een constructieve dialoog tussen staf en lijn en moedig medewerkers aan om eerst de ander te begrijpen en dan pas zelf begrepen te willen worden.

Oscar Schneider

Oscar Schneider

Directeur en Managing consultant